درباره رژیم حقوقی دریای مازندران

   فروپاشی اتحادیه جماهیر شوروی دگرگونی های بزرگی در ساختار نظام بین المللی و مناطق نفوذ شوروی به ویژه در حوزه دریای مازندران پدید آورد. از جمله این دگرگونی ها بر سر آوردن جمهوری های تازه در کناره دریای مازندران است.پیش از سرنگونی نظام کمونیستی، تنها دو کشور در دریای مازندران کرانه داشتند. این دو یعنی ایران و اتحادیه جماهیر شوروی بر پایه پیمانهای 1921 و 1940 و به گونه مشاع به بهره برداری از منابع دریای مازندران که بیشتر شامل منابع زنده می شد می پرداختند و تنها شوروی بود که به بهره برداری از منابع نفت و گاز دریای مازندران، آنهم در سطح محدود اقدام می کرد.

   با فروپاشی اتحادیه جماهیر شوروی و بر سر آوردن جمهوری های نوپا در کنار دریای مازندران، بهره برداری از این دریا بر پایه پیمانهای 1921و 1940ادامه نیافت. جمهوریهای نوخواسته که با مشکلات اقتصادی روبرو هستند، بهره گیری یکجانبه از منابع نفت و گاز دریای مازندران را روزانه برای حل بحرانهای اقتصادی خود یافتند و چون سرمایه و امکانات لازم برای بهره برداری از این منابع را در اختیار نداشتند ناچار شدند با فراخواندن قدرتهای بیگانه نیازهای خود را برآورده سازند و با بستن قراردادهای پرشمار نفتی با شرکتهای امریکایی و اروپایی پای قدرتهای فرا منطقه ای و بین المللی را به دریای مازندران کشاند که در سایه آن رقابتی گسترده و همه جانبه برای بهره گیری از ذخایر انرژی این منطقه پدید آورد. این اقدام به دلیل نبود یک رژیم حقوقی مشخص سبب به یغما رفتن منابع غنی انرژی (نفت - گاز) دریای مازندران و آلودگی سنگین محیط زیست منطقه شده است.

   رژیم حقوقی دریاهای بسته، تابع قوائد حقوقی بین المللی دریا ها نیست و کشورهای پیرامون آن تنها بر پایه توافق با یکدیگر، آن دریا را میان خود سهم بندی و حدود مالکیت و قلمرو خود و نیز چگونگی بهره برداری از منابع سطح بستر و زیر بستر آنرا روشن می کنند. رژیم حقوقی دریای مازندران موضوعی چند بعدی و پیچیده است که پس از فروپاشی اتحادیه جماهیر شوروی  و سر بر آوردن چهار کشور تازه و افزایش همسایگان آن به پنج کشود بر پیچیدگی آن افزود.                                                                                            

برای خواندن ادامه مقاله روی ادامه مطلب یا  اینجا  کلیک کنید

                عکس تقسیم دریا بر اساس رژیم کندومینیوم

                عکس سه طرح پیشنهادی اصلی

 در ادامه مطالب می خوانید:

              شناخت دریای مازندران و پیشینه تاریخی رژیم حقوقی آن

              پیشینه رژیم حقوقی

             نظام حقوقی دریای مازندران قبل از فروپاشی شوروی

             پیمان ۱۹۲۱ و ۱۹۴۰ میان ایران و شوروی

             نظام حقوقی دریای مازندران بعد از فروپاشی شوروی

             رژیم کنومینیوم یا حاکمیت مشترک بر دریای مازندران

             مواضع و دیدگاههای کشورهای کرانه ای درباره رژیم حقوقی دریای مازندران